تبلیغات
مهاجراً الی الله - کتابخوانی
مهاجراً الی الله
من یهاجر فی سبیل الله یجد فی الارض مراغما کثیرا و سعه
نوشته شده در تاریخ جمعه 7 مرداد 1390 توسط فرزان حدادی

دکتر داوری در کتاب اخیر خود (علوم انسانی و برنامه ریزی توسعه) به شدت با محور قرار گرفتن تولید مقالات به عنوان شاخص پیشرفت علمی کشور مخالفت می‌کند و به جای آن پیشنهاد می‌کند که سرانه کتابخوانی را به عنوان شاخص در نظر بگیریم. این موضوع از این جهت مهم است که کتابخوانی شاخصی متعلق به مردم است نه وابستگان دولت (دانشگاهها) و بنابراین امکان عددسازی (مثل انتشار مقالات بی محتوا صرفاً به قصد ارتقاء) در آن موجود نیست. اما برای بهبود شاخص مطالعه در کشور چه باید کرد؟

سه مانع عمده در مسیر رشد و توسعه صنعت کتاب در بخشهای تولید، توزیع و تبلیغات وجود دارد. به طور مسلم مهمترین مشکل کتاب نخوانی مردم این است که کتابها مناسب حال آنها و مربوط به نیازهای آنها نیست. کتابها یا ترجمه اند و متعلق به جامعه ای دیگر، یا بشدت قدیمی اند و ارتباط خود را با زمان حال از دست داده اند، یا تخصصی هستند و به قصد گرفتن ارتقا توسط استادان دانشگاه ترجمه یا تالیف شده اند، یا ... خلاصه درصد کمی از کتابها هستند که بازار واقعی مصرف کتاب یعنی عموم مردم را هدف قرار داده باشند.

در بخش توزیع ساختاری به شدت ناکارآمد حاکم است که از نوآوریهای جهانی دو دهه عقبتر است. در سالهای اخیر دیده ایم که چگونه نوآوری در نظام توزیع کتاب منجر به افزایش شدید فروش کتاب در فروشگاه هایی مثل شهر کتاب شده است. نوآوری شهر کتاب این بود که به سادگی به خواننده اجازه دهد قبل از صرف مقدار زیادی پول برای خرید کتاب آن را ورقی بزند و چند صفحه ای از آن را بخواند. با این حال مهمترین مشکل خوانندگان یافتن کتاب مورد نظرشان در شبکه توزیع است. سیستم توزیع سنتی فعلی ما بر مبنای ارائه در پیشخوان کتابفروشیها یا قفسه های آنهاست. این سیستم تنها میتواند مقادیر اندکی از کتابهای بسیار پرفروش را در معرض قرار دهد که عمدتاً شامل کتب درسی است. بهترین کمک به بازار کتاب این است که سامانه فروش اینترنتی کتاب مثل سایت آمازون در ایران نیز تاسیس شود. خصوصاً این که زیرساختهای الکترونیک برای عملیات بانکی مورد نظر اکنون فراهم است. اینجا جایی است که دولت در صورتی که دغدغه این موضوع را داشته باشد میتواند وارد شود.

دست آخر، تبلیغات است که در مورد کتاب تفاوتی ماهوی با سایر محصولات دارد. اطلاعرسانی درباره کتاب باید انتشار اطلاعات درباره محتوا باشد و این به بهترین وجه از عهده نقد و منتقدین برمی‌آید. نوشته های انتقادی درباره کتابهای موجود در بازار موجب ایجاد شناخت در خواننده نسبت به کتاب و ایجاد شوق و علاقه برای مطالعه میشود و البته فضای نقد تنها زمانی شکل میگیرد که مطالعه کتاب در جامعه جدی گرفته شده باشد. همانطور که نقد آثار سینمایی در رسانه ها شاخه جذابی از اخبار را تشکیل داده است نقد کتاب نیز در صورت جدی بودن و دوری از محافظه کاری می تواند تاثیر زیادی در فضای علمی جامعه برجای بگذارد.

درباره وبلاگ
آخرین مطالب
آرشیو مطالب
نویسندگان
پیوند ها
آمار سایت
قالب وبلاگ