تبلیغات
مهاجراً الی الله - فناوری و تولید
مهاجراً الی الله
من یهاجر فی سبیل الله یجد فی الارض مراغما کثیرا و سعه
نوشته شده در تاریخ چهارشنبه 11 خرداد 1390 توسط فرزان حدادی

سالها قبل دردوران هاشمی برنامه ای وجود داشت با نام جایگزینی واردات. اختراع هاشمی و یارانش هم نبود، تز جهانی توسعه برای کشورهای جهان سوم بود که بر اساس آن این کشورها می بایست درها را بر روی واردات به تدریج می بستند و با تاسیس کارخانجات داخلی برای تولید کالاهای وارداتی مانع از خروج ارز از کشور شوند. ارز حاصله منابع لازم برای سرمایه گذاری بیشتر در تولید (واردات ماشین آلات) را فراهم می کرد.

در حقیقت باید گفت این برنامه به طور کلی شکست خورده است. البته نه فقط در ایران که در همه جا دیگر آنرا رها کرده اند و یک راهکار قدیمی و ناکارآمد می دانند. الان مد روز توسعه صادرات محور است. مثل کاری که ژاپن کرد و شرق آسیا و چین کردند. تولید محصولات صادراتی برای بازارهای کشورهای ثروتمند (در اینجا آمریکا) برنامه اصلی برای توسعه بوه است. اگر چه ژاپن و ببرهای آسیا به شدت شکست خوردند اما هنوز مدل چینی هست و لااقل اینطور پنداشته میشود که صادرات محور اصلی پیشرفت این کشور بوده است.

ما زمانی که برنامه جایگزینی واردات را دنبال کردیم خیلی چیزها را خودمان کم کم ساختیم یا بهتر بگوییم به جای وارد کردن کالاها، کارخانه وارد کردیم. تلویزیون ایرانی، رادیوی ایرانی، دستگاه تلفن ایرانی، (ضبط صوت و ویدئو جزء برنامه نبودند) ماشین حساب پارس، لوازم خانگی ایرانی، مبل ایرانی، کامپیوتر ایرانی (منظور کیس و مونتاژ کامپیوتر)، همه چیز آن وقتها ایرانی بود. اما حالا از هیچ یک از آن کالاها خبری نیست، همه نیست و نابود شده اند. حتی تلاشهای اخیر برای ایرانیزه کردن برخی کالاهای جدید مثل گوشی همراه کاملاً ناموفق بود و از ابتداء شکست خورد. چرا؟

واقعیت این است که تا زمانی که ما خودمان به فناوری مسلط نباشیم نمی توانیم روی پای خودمان بایستیم. البته ما چیزی کم از دیگران نداریم و این را در حوزه هایی که مجبور بودیم روی پای خودمان بایستیم مثل فناوری هسته ای و نظامی به خوبی نشان داده ایم. اما اگر انتظار داریم با آوردن کارخانه با قیمتهای گزاف به کشور و تولید کالا ریشه وابستگی را قطع کنیم انتظار بی حاصلی است. وقتی فناوری جدید وارد بازار شود (اتفاقی که این روزها زود به زود رخ میدهد) باید در کارخانه قدیمی مان را ببندیم و به سراغ خرید کارخانه جدیدی برویم. تلویزیون ایرانی تنها به این دلیل از صحنه خارج نشد که کیفیت بدی داشت. در اصل کیفیتش چندان هم بد نبود چرا که همان کالای خارجی بود و فقط در اینجا سرهم بندی میشد. تلویزیون ایرانی وقتی از صحنه خارج شد که فناوری ال سی دی (کریستال مایع) وارد بازار تلویزیون شد. رادیوی ایرانی زمانی از صحنه حذف شد که رادیوهای سوپرهتروداین دیجیتال وارد بازار شد. دستگاه تلفن ایرانی زمانی از بازار حذف شد که گوشی بی سیم و آی دی کالر وارد شدند. مبل ایرانی در مقابل مبل خارجی از حیث ساخت کم آورده است نه فقط قیمت. کامپیوترهای صا ایران حالا که لپ تاپ آمده است دیگر مشتری ندارد.

بنابراین اتفاقاً راهکار توسعه این است که کارخانه وارد نکنیم. این روزها زیاد می شنویم از افتتاح کارخانه های جورواجور. این طور وقتها باید سوال کرد این کارخانه ای که ساخته شده را چه کسی ساخته؟ خودمان یا درسته وارداتی است؟ اجازه بدهید کالا وارد کشور شود و سرمایه های اندکی اگر هست (از نفت و سایر صادرات محدود) بگذارید روی ایجاد فناوری. مگر فناوری هسته ای چقدر هزینه لازم داشت؟ بسیار کم. اگر چه طول کشید ولی درخت تنومند پایداری است که اگر همه دنیا هم جمع شوند نمی توانند از ما بگیرند. ما اگر ماشین حساب 4 عمل اصلی را خودمان ساخته بودیم، به فناوری کریستال مایع آن هم مسلط میشدیم و حالا میتوانستیم تلویزیون ال سی دی هم بسازیم. تولید کردن و کارخانه راه انداختن و افتتاح کردن هیچ افتخاری ندارد ما باید کارخانه ساختن را یاد بگیریم.



درباره وبلاگ
آخرین مطالب
آرشیو مطالب
نویسندگان
پیوند ها
آمار سایت
قالب وبلاگ